“Yavuz hırsız ev sahibini bastırır” atasözü, yaptığı yanlışı örtbas etmek için saldırgan bir tutum sergileyen kişilerin, haksız konumda olmalarına rağmen karşı tarafı köşeye sıkıştırmayı başardığını anlatır.
Bu atasözü, özellikle bir kimsenin suçüstü yakalandıktan ya da açıkça hata yaptıktan sonra durumu tersine çevirmeye çalıştığı anlarda akla gelir. Yüzsüzlüğü bir savunma kalkanı olarak kullananlar, karşılarındaki dürüst ve çekingen kişileri bunaltarak ortamı kendi lehlerine döndürebilir. Atasözü bu tuhaf ama bir o kadar da gerçek toplumsal dinamiğe dikkat çeker; hem bir uyarı hem de acı bir gözlem niteliği taşır.
Atasözündeki ‘yavuz’ sözcüğü burada cesur ya da güçlü değil, pervasız ve utanmaz anlamında kullanılmaktadır. Hırsızın ev sahibini bastırması, suçluyu sanki mağdurmuş gibi gösteren bu taktiksel yüzsüzlüğü simgeler; iş yeri anlaşmazlıklarından komşuluk kavgalarına kadar pek çok günlük durumda bu atasözünü doğrulayan sahnelere rastlanır.
Yavuz hırsız ev sahibini bastırır atasözü için örnek kullanım:
Kerem, depoda eksik çıkan malların hesabını sormak için depocuyu köşeye çekti. Ancak depocunun sesi aniden yükseldi ve Kerem’i düzensiz sipariş vermekle, üstüne üstlük kendi işini zorlaştırmakla suçlamaya başladı. Ofise dönen Kerem’in yüzündeki şaşkınlığı gören müdür, “Yavuz hırsız ev sahibini bastırır, buna da şaşırdın mı?” dedi gülümseyerek.