“Eğreti ata binen tez iner” atasözü, bir başkasının sahip olduğu veya üzerinde hakkı olan bir şeyi, bir yetkiyi veya görevi kullanmanın kısa süreliğine geçerli olacağını, sonunda o şeyin sahibine geri döneceğini ifade eder. Bu durum, genellikle aceleci ve düşüncesiz davranışların sonuçlarını vurgular.
Atasözü, genellikle başkasının malına, yetkisine veya konumuna haksız çıkar sağlamaya çalışan kişilere söylenir. Bu durum, kibir, açgözlülük veya başkasının hakkını gasp etme gibi olumsuz duyguları veya davranışları ima eder. Günlük hayatta, bir arkadaşımızın bir işi başkasının adına yapıp sonra pişman olması veya bir kişinin haksız yoldan elde ettiği bir kazancın kısa sürede kaybolması gibi durumlarda karşımıza çıkabilir.
Mecazi anlamda, ‘eğreti ata binmek’ başkasının üzerinde hakkı olan bir şeye geçici olarak sahip çıkmak, o şeyin gerçek sahibinin geri almasını engellemeye çalışmaktır. Ancak, bu tür bir tutumun uzun vadede sürdürülebilir olmadığı, sonunda hesabın sahibine kesileceği dersini verir.
Eğreti ata binen tez iner atasözü için örnek kullanım:
Kerem, patronunun izinsiz şirket bilgisayarıyla kişisel işlerini hallettiğini fark etti. Arkadaşı Elif ona, “Kerem, dikkatli olmalısın. Eğreti ata binen tez iner, yakalanırsan çok kötü olur.” dedi.