“Güvenme varlığa düşersin darlığa” atasözü, aşırı derecede sahip olunan maddi şeylere güvenmenin ve onlara bağlanmanın tehlikesine işaret eder. Bu atasözüyle anlatılmak istenen, mal ve paranın geçici ve değişken olmasıdır; bugün bolluk içinde olabiliriz, yarın ise yoklukla yüzleşebiliriz.
Atasözü, yaşamın belirsizliklerine dikkat çekerken aynı zamanda kanaatkarlığı ve tasarrufu öğütler. Özellikle şımarık ve israfçı bir yaşam tarzı sürdürenlere karşı bir uyarı niteliğindedir. Günlük hayatta, ani gelir elde eden veya beklenmedik bir şekilde zenginleşen kişilere söylenebilir; onlara bu durumun kalıcı olmayabileceğini ve dikkatli olmaları gerektiğini hatırlatır. Aşırı güven, insanı hatalara sürükleyebilir ve beklenmedik sıkıntılara yol açabilir.
Bu atasözündeki ‘varlık’ kelimesi, sahip olunan maddi zenginliği, ‘darlık’ ise maddi sıkıntıyı ve yokluğu ifade eder. Atasözü, zenginliğin bir anlık bir durum olabileceğini ve bu yüzden aşırıya kaçmamak gerektiğini vurgular.
Güvenme varlığa düşersin darlığa atasözü için örnek kullanım:
Ayşe, yeni işinden büyük bir miktar para kazandığını duyunca hemen lüks bir araba almaya karar verdi. Arkadaşı Mehmet, ona “Ayşe, güvenme varlığa düşersin darlığa,” diye uyardı. Ayşe, Mehmet’in sözünü dinlemeyince, kısa bir süre sonra işini kaybetti ve aldığı arabayı satmak zorunda kaldı.