Hacı hacıyı Mekke’de, derviş dervişi tekkede bulur atasözü, ortak bir hedef ya da değer etrafında buluşan insanların, o hedefe özgü mekânlarda birbirlerini kaçınılmaz biçimde bulacağını anlatır.
Bu atasözü özellikle aynı uğraşı, inancı ya da tutkuyu paylaşan kimselerin beklenmedik bir anda karşılaşması durumunda söylenir. Benzer ilgi ve ideallere sahip olanların hayat tarafından doğal olarak aynı ortama taşındığını vurgular; birini aramaya gerek yoktur, aynı yolu yürüyenler eninde sonunda aynı kapının önünde buluşur.
Atasözündeki hacı ve derviş figürleri tesadüfi değildir: hacının rotası Mekke’ye, dervişin rotası tekkeye çıkar. Bu somut imge, herhangi bir alandaki benzer yolcuların da kendi ‘Mekke’lerinde’ bir gün karşılaşacağını ustalıkla aktarır.
Hacı hacıyı Mekke’de, derviş dervişi tekkede bulur atasözü için örnek kullanım:
Kerem, şehrin tek el sanatları kursuna ilk gittiği gün kapıda üniversiteden tanıdığı Selin’le yüz yüze geldi. İkisi de gülerek başını salladı; hacı hacıyı Mekke’de, derviş dervişi tekkede bulurmuş zaten.