Ölenle ölünmez atasözü, bir kaybın ardından elbette üzülmek gerektiğini ama acıya kapılıp yaşamı durdurmanın doğru olmadığını anlatır. İnsan sevdiğini kaybedince sarsılır; yine de bu üzüntü, geriye döndürmeyeceği gerçeğini değiştirmez.
Bu söz, çoğu zaman birinin yasını yaşarken ölçüyü kaçıran, kendini tamamen tüketen kişiye söylenir. Buradaki mesaj duygusuz olmak değil, kederi inkâr etmeden hayata tutunmaktır. Günlük hayatta, sorumlulukları bırakıp uzun süre toparlanamayan birine hatırlatma gibi kullanılır.
Ölenle ölünmez atasözü için örnek kullanım:
Ayşe dedesini kaybettikten sonra günlerce evden çıkmak istemedi. Annesi ona Ölenle ölünmez deyip üzülmenin doğal olduğunu, ama hayatı sürdürmesi gerektiğini hatırlattı.