Sinek pekmezciyi tanır atasözü, çıkarını düşünen kişinin kendisine yarayacak kişiyi, yeri ya da fırsatı hemen fark etmesi anlamında kullanılır. Burada pekmez, ilgiyi ve kazancı; sinek ise onun çevresinde dolaşan, fayda arayan kişiyi simgeler.
Bu söz, çoğu zaman kendi işine geleni çabuk sezen insanlar için söylenir. Bazen biraz eleştirel, bazen de hafif alaycı bir ton taşır. Günlük hayatta, menfaatini iyi hesaplayan birinin doğru kapıyı bulması, kiminle nasıl konuşacağını bilmesi ya da fırsatı kaçırmaması gibi durumlarda karşımıza çıkar. Mecazı, kişinin yönünü vicdandan çok çıkarına göre belirlemesini anlatır.
Sinek pekmezciyi tanır atasözü için örnek kullanım:
Mehmet, yeni projede kimin bütçeyi yönettiğini hemen anlayınca sunumunu doğrudan ona göre hazırladı; tam sinek pekmezciyi tanır haliydi. Ayşe de onun fırsatı kaçırmadan doğru kişiye yöneldiğini fark etti.