Baca eğri de olsa duman doğru çıkar atasözü, özü temiz ve karakteri sağlam olan kişinin bulunduğu çevre bozuk olsa bile doğruluktan ayrılmayacağını anlatır. İnsan, dış şartlardan etkilenebilir; ancak mayası düzgünse davranışlarında yine bunu belli eder.
Bu söz, birini yalnız ailesine, yetiştiği ortama ya da yaşadığı sıkıntılara bakarak yargılamamak gerektiğinde söylenir. Özellikle zor bir çevrede büyüse de dürüst kalan, baskı altında olsa da hakkaniyetli davranan kişiler için kullanılır.
Atasözü, insanın asıl değerinin iç dünyasında ve ahlakında saklı olduğunu hatırlatır. Buradaki baca dış koşulları, dumanın doğru çıkması ise insanın özündeki doğruluğu simgeler; bu yüzden söz hem güven verir hem de güzel bir öğüt taşır.
Baca eğri de olsa duman doğru çıkar atasözü için örnek kullanım:
Mahallede herkes, sert patronuna rağmen kasada kimseyi eksik para üstüyle göndermeyen Mehmet’i konuşuyordu. Bunu duyan komşusu, Baca eğri de olsa duman doğru çıkar, insanın özü düzgünse her yerde belli olur, dedi.