“Herkesin arşınına göre bez vermezler” atasözü, insanların taleplerinin ve ihtiyaçlarının her zaman karşılanmayabileceğini, yani her isteğin yerine getirilmediğini ifade eder. Bu söz, genellikle kişinin beklentileriyle gerçekler arasındaki uyumsuzluğu vurgular.
Bu atasözü, hayatın adil olmadığı, bazı durumlarda çabaların boşa gidebileceği gerçeğini hatırlatır. Kime ne vereceğinin seçimi her zaman başkalarının elindedir ve bu seçim, kişinin değerine, çabasına ya da konumuna göre değişebilir. Günlük hayatta, bir terfi talebinin reddedilmesi, bir yardımın verilmemesi veya bir isteğin karşılanmaması gibi durumlar, bu atasözünü akla getirebilir.
Mecazi anlamıyla, ‘arşın’ kişinin değerini, ‘bez’ ise verilen değeri veya yardımı temsil eder. Yani, herkesin değerine göre ona karşılık verilmez; bir başkası, o kişinin hak ettiği değeri vermeyebilir.
Herkesin arşınına göre bez vermezler atasözü için örnek kullanım:
Ayşe, patronuna terfi istediğini söylediğinde oldukça heyecanlıydı. Ancak patronu, Ayşe’nin yeteneklerini kabul etse de, şirketin şu anki durumu nedeniyle terfiyi geciktirmek zorunda olduğunu belirtti. O an Ayşe, “Herkesin arşınına göre bez vermezler,” diye düşündü ve beklentilerini gözden geçirmeye karar verdi.