Öksüz oğlan göbeğini kendi keser atasözü, arkasında dayanağı olmayan kişinin işlerini başkasına güvenmeden kendi başına yürütmek zorunda kaldığını anlatır. Burada mecaz, doğum gibi en temel bir işte bile insanın desteğe erişememesi üzerinden kurulur.
Genellikle yalnız kalan, kimseden yardım göremeyen ya da erken yaşta sorumluluk almak zorunda kalan kişiler için söylenir. Çaresizlikle birlikte pratikliği ve direnç göstermeyi de hatırlatır; hayat bazen insanı mecburen kendi ayakları üzerinde durmaya iter.
Günlük dilde bu atasözü, bir işte kimseden destek bekleyemeyen birinin yılmadan çözüm üretmesini anlatırken de kullanılır. Yani mesajı, zor da olsa işi kendin kotar düşüncesidir.
Öksüz oğlan göbeğini kendi keser atasözü için örnek kullanım:
Ayşe’nin bilgisayarı bozulunca tamirci bulamayınca Öksüz oğlan göbeğini kendi keser deyip videolardan öğrenerek sorunu çözdü. O gün küçük kardeşine de her işi beklemeden kendi başına halletmesi gerektiğini anlattı.