Vermeyince mabut, ne yapsın Mahmut atasözü, insanın elinden geleni yapsa da her işin istediği gibi sonuçlanmayabileceğini anlatır. Kimi zaman emek verilse bile sonuç beklenildiği gibi olmaz; buna da nasip, şans ya da koşulların uygun olmaması denir. Bu söz, özellikle istenen şey gerçekleşmediğinde söylenir.
Genellikle bir işte engelle karşılaşan, beklediği fırsatı bulamayan ya da yeteneğine rağmen önü açılmayan kişilere karşı, teselli ve kabulleniş duygusuyla dile getirilir. İçindeki Mahmut adı, herkesin anlayacağı sade bir örnek kişi gibidir; asıl vurgu, insanın elinden geleni yapsa da her sonucu denetleyemeyeceğidir. Günlük konuşmada, biraz da sitemle ama kırmadan kullanılır.
Vermeyince mabut, ne yapsın Mahmut atasözü için örnek kullanım:
Ayşe bütün hafta sınava çalıştı ama beklediği notu alamadı. Arkadaşı onu teselli ederken Vermeyince mabut, ne yapsın Mahmut deyip konuyu yumuşattı.