“Alinin külahı Veliye, Velinin külahı Aliye” deyimi, kendi cebinden hiçbir şey harcamadan başkalarına ait kaynakları aralarında dolaştırarak işini çeviren kurnaz kimseleri anlatmak için kullanılır.
Bu deyimde anlatılan kişi, aslında ortada bir köprü gibi durur; sağdan alıp sola, soldan alıp sağa verir ve bu döngüden kendine pay çıkarır ya da çıkar sağlar. Elinde sermaye yokken sanki her şeyi yoluna koyan biri izlenimi yaratır. Böyle davranan insanlar için biraz hayretle, biraz da alaycı bir tavırla bu sözü kullanırız.
Gündelik hayatta özellikle ticari ilişkilerde, emanet eşyalarda ya da para alışverişlerinde karşımıza çıkar. Birinin parasını ödünç alıp başkasının borcunu kapatmak, ardından üçüncü birinden para temin edip onu ödemek… Bu kısır döngü tam da deyimin resmini çizer.
Alinin külahı Veliye, Velinin külahı Aliye deyiminin örnek kullanımı:
Kerem, her ay farklı bir arkadaşından borç alıp diğerinin borcunu kapatıyordu. Sonunda herkes durumu fark etti ve “Alinin külahı Veliye, Velinin külahı Aliye” diyerek güldüler. Ortada tek kuruşu olmayan Kerem, herkesi birbirine bağlayan bir sarkaç gibi çalışıyordu.