“Ekmek elden su gölden” deyimi, kendi emeğiyle geçimini sağlamak yerine başkasının sunduğu olanaklarla rahat ve kaygısız bir yaşam süren kişiyi anlatmak için kullanılır.
Bu deyim çoğunlukla çalışmadan, herhangi bir şey üretmeden; bir yakınının, eşinin ya da başka birinin geliriyle geçinen kişiler için söylenir. İçinde ince bir eleştiri ve zaman zaman kıskançlık tonu barındırır; kişinin kendi ayakları üzerinde durmadan nimetlerin keyfini çıkardığını vurgular. Komşular arasında ya da aile sohbetlerinde “O ne güzel yaşıyor, ekmek elden su gölden!” biçiminde duyulması oldukça yaygındır.
Deyimin çizdiği tablo son derece çarpıcıdır: ekmek birinin elinden, su ise bir gölden —yani bol ve bedavadan— akıp geliyorsa, o kişinin hiçbir zahmete katlanmadan yaşadığı açıkça ortadadır. Bu imge, kendi emeğinin kıymetini de dolaylı yoldan hatırlatır.
Ekmek elden su gölden deyiminin örnek kullanımı:
Selin iş hayatına hiç atılmadı; yıllardır eşinin maaşıyla lüks bir daire kiralayıp tatilden tatile geziyor. Mahallede herkes onun ekmek elden su gölden yaşadığını fark etmişti artık.