Taban tabana zıt deyimi, iki kişi, düşünce ya da durumun her açıdan birbirine çok uzak olduğunu anlatır. Ortak bir nokta bulmak zorlaşır; biri bir şeyi savunurken öteki tam tersini düşünür. Kısacası, aradaki ayrım sıradan bir farkın ötesindedir.
Bu söz, özellikle karşılaştırma yapılırken ya da iki seçenek arasındaki keskin ayrım dikkat çekmek istendiğinde kullanılır. Bazen karakterler için, bazen de alışkanlıklar, yaşam tarzı ya da görüşler için söylenir. Günlük dilde, taban tabana zıt denerek belirgin uyumsuzluk ya da karşıtlık vurgulanır.
Bu kullanım, tartışmalarda tarafların birbirini kolayca anlamadığını da sezdirir; yani ifade yalnız farkı değil, uzlaşma güçlüğünü de anlatır.
Taban tabana zıt deyiminin örnek kullanımı:
Ayşe ile Mehmet’in zevkleri taban tabana zıttı; biri sessiz bir akşam isterken diğeri kalabalık bir etkinlik planlıyordu. Arkadaşları onları dinleyince gülüp bu ikisinin taban tabana zıt olduğunu söyledi.