Dereden tepeden konuşmak deyimi, bir konudan ötekine atlayıp dağınık ve ilgisiz biçimde söz etmek anlamına gelir. Kişinin anlattıkları arasında açık bir bağ bulunmadığında, ne demek istediği toparlanamadığında bu deyim kullanılır.
Genellikle sohbet sırasında asıl meseleden uzaklaşan, dinleyeni yoran ya da karşısındakini şaşırtan konuşmalar için söylenir. Özellikle bir kişi düşüncelerini düzenlemeden anlatıyor, aklına gelen her ayrıntıyı peş peşe sıralıyorsa bu söz ona uygun düşer.
Günlük hayatta aile içinde, arkadaş ortamında ya da iş toplantılarında duyulabilir. Deyim, anlatılanların dağınık olduğunu belirtirken aynı zamanda konuşanın biraz toparlanması gerektiğini de nazikçe ima eder.
Dereden tepeden konuşmak deyiminin örnek kullanımı:
Toplantıda Kerem’e yeni projeyi anlatması istendi, ama o tatil planlarından eski ofise kadar her şeye değindi. Müdürü gülümseyip dereden tepeden konuşmamasını, asıl konuya gelmesini söyleyince herkes durumun farkına vardı.