Dongömlek deyimi, bir kişinin üzerinde neredeyse hiç giysi olmaksızın, yalnızca iç çamaşırı ya da buna yakın en az kıyafetle ortada bulunması anlamına gelir. Bu deyimde ‘don’ sözcüğü iç çamaşırına, ‘gömlek’ ise ince üst giysisine karşılık gelir; ikisi bir arada kullanılınca kişinin gereğinden soyunuk bir hâlde olduğu ima edilir.
Deyim genellikle aceleyle ya da dikkatsizlik sonucunda az giyinilmiş biçimde dışarı çıkıldığında veya misafir gelince hazırlıksız yakalanıldığında kullanılır. Soğuk bir kış günü kapı zilini duyan ve eline ne geçtiyse o kıyafetle kapıyı açan biri için bu tabir gayet yerinde olur. İfade, hem şaşkınlık hem de hafif bir yadırgama ya da kınama duygusu taşır; kişinin içinde bulunduğu durumun ne denli alelacele ve dağınık olduğunu vurgular.
Dongömlek deyiminin örnek kullanımı:
Mehmet sabah erken saatlerde kapı zili çalınca dongömlek dışarıya fırladı; komşu kadın onu bu hâlde görünce hem şaşırdı hem de güldü. Mehmet utanarak özür dileyip kapıyı hızla kapadı.