Lokmasını saymak deyimi, bir kişinin yediği yemeği ona çok görmek, sofrada başkasının ağzına götürdüğü her parçayı kıskanırcasına izlemek anlamına gelir.
Genellikle cimrilik, kıskançlık ve gönülsüzlük taşıyan bir tutumu eleştirmek için söylenir. Bir misafire ya da evdeki birine yemek ikram edilirken bundan rahatsız olan, karşısındakinin ne kadar yediğini içten içe hesaplayan kişiler için kullanılır. Sofra paylaşmanın bir cömertlik göstergesi sayıldığı kültürümüzde, böyle bir davranış oldukça ayıplanır ve kişinin gönlünün darlığına işaret eder.
Deyimdeki ‘lokma’ sözcüğü, ağza alınan küçük yiyecek parçasını anlatır; bunları tek tek saymaksa gösterilen aşırı kıskançlığı mecazi biçimde dile getirir.
Lokmasını saymak deyiminin örnek kullanımı:
Akşam yemeğine kaldıkları evde Kerem, ev sahibinin herkesin tabağını dikkatle izlediğini fark etti. Adam adeta misafirlerin lokmasını sayıyor, ekmeğe ikinci kez uzanan olunca yüzünü ekşitiyordu. Kerem o akşam, bir daha böyle bir sofraya oturmamaya karar verdi.