Dil bir karış deyimi, hatalı olduğu hâlde mahcup olmak yerine ters ve ölçüsüz sözlerle karşılık veren kişiler için kullanılır. Bu deyim, yanlışını kabul etmeyen, üstüne bir de kaba bir tavırla konuşan kimseyi anlatır. Kişinin kendi kusurunu örtmeye çalışırken daha da itici bir tutum sergilemesi vurgulanır.
Genellikle bir uyarı, eleştiri ya da hesap sorma anında söylenir. Çocuğun anne babasına, öğrencinin öğretmenine, çalışanın yöneticisine saygı sınırını aşarak cevap vermesi gibi durumlarda bu deyim uygun düşer. İçinde, sadece hatalı olmanın değil, hataya rağmen yüzsüzce üste çıkmanın kınanması vardır; bu yüzden hafif bir sitem ve kızgınlık taşır.
Dil bir karış deyiminin örnek kullanımı:
Ödevini yapmayan Efe, öğretmeni neden boş kâğıt verdiğini sorunca özür dileyeceğine dil bir karış cevaplar vermeye başladı. Sınıftakiler hem şaşırdı hem de bu tavrını oldukça saygısız buldu.